เผยแพร่:
พระสงฆ์ไม่ได้ฉันมังสวิรัติทุกรูป พระวินัยเถรวาทอนุญาตอาหารเนื้อสัตว์บางชนิดที่มีผู้ถวายภายใต้เงื่อนไข ขณะที่บางวัดจัดอาหารมังสวิรัติ ที่ถ้ำวัวมีอาหารเช้าและกลางวันแบบมังสวิรัติ แต่ผู้กินวีแกนยังต้องดูส่วนผสมของเครื่องดื่มและขนมบริจาค

ทำไมพระบางรูปจึงฉันเนื้อสัตว์?
พระเถรวาทอาศัยอาหารที่ฆราวาสถวาย การฝึกจึงเน้นรับอาหารที่เหมาะสมด้วยความพอใจ ไม่เรียกร้องเมนูโปรด ผู้ถวายอาจนำผัก ปลา หรือเนื้อสัตว์มา และการมีเนื้อไม่ได้ทำให้อาหารนั้นต้องห้ามทุกกรณี
พุทธศาสนาบางนิกายมีธรรมเนียมหรือข้อกำหนดให้ผู้บวชกินมังสวิรัติ จึงอาจเห็นอาหารต่างกันเมื่อไปคนละวัด บทความนี้อธิบายแนวทางเถรวาทในไทยเป็นหลัก
เนื้อสัตว์แบบใดที่ไม่ควรฉัน?
พระไม่ควรฉันเนื้อเมื่อเห็น ได้ยิน หรือสงสัยว่าสัตว์นั้นถูกฆ่าเจาะจงเพื่อตน หลักที่เรียกว่าเนื้อบริสุทธิ์สามส่วนจึงไม่ได้อนุญาตให้สั่งฆ่าแล้วค่อยรับจานที่ปรุงเสร็จ
ตัวอย่างเช่น ฆ่าไก่เป็นพิเศษเพื่อทำอาหารถวายพระรูปหนึ่ง ย่อมขัดกับหลักนี้ ส่วนอาหารที่ไม่ได้เกิดจากการฆ่าเจาะจงเพื่อผู้รับและไม่ผิดข้อห้ามอื่น มีการพิจารณาต่างออกไป พระวินัยยังมีข้อจำกัดเกี่ยวกับอาหารอีก จึงไม่ใช่ว่าเนื้อทุกประเภทฉันได้ทั้งหมด
ชีวกสูตรอธิบายเรื่องนี้ รวมถึงการรับอาหารโดยไม่ติดใจว่าจะต้องได้ของถูกใจอีกในครั้งต่อไป
แล้วขัดกับศีลไม่ฆ่าสัตว์หรือไม่?
ศีลข้อนี้ห้ามเจตนาพรากชีวิต ในคำอธิบายของเถรวาท การรับอาหารที่อนุญาตไม่ถือเป็นการกระทำเดียวกับฆ่าเองหรือสั่งให้ฆ่า จึงมีพระที่ถือศีลไม่ฆ่าสัตว์และรับอาหารเนื้อสัตว์ตามข้อกำหนดได้
ผู้เข้าพักยังเลือกกินมังสวิรัติหรือวีแกนด้วยความเมตตาได้ ไม่จำเป็นต้องกินหรือถวายเนื้อสัตว์ อาหารมังสวิรัติที่เหมาะสมก็เลี้ยงดูหมู่คณะได้เช่นกัน
การอาศัยของถวายทำให้วิธีคิดเรื่องอาหารต่างจากการสั่งในร้าน พระฝึกใช้สิ่งที่ผู้อื่นจัดให้แทนการเลือกทุกมื้อด้วยตนเอง
ที่วัดป่าถ้ำวัวกินอะไรและกี่โมง?
อาหารเช้า 07:00 น. และกลางวัน 11:00 น. ทั้งสองมื้อเป็นมังสวิรัติ อาจมีข้าว แกงผัก ก๋วยเตี๋ยวหรือเมนูผักอื่น และผลไม้ รายการเปลี่ยนไปตามวัน เป็นอาหารร่วมกัน ไม่ได้สั่งแยกรายคน
กลางวันเป็นมื้อเต็มสุดท้าย หลังจากนั้นอาจมีผลไม้ บิสกิต หรือเครื่องดื่มบ้าง แต่ไม่มีมื้อเย็นประจำ ควรวางแผนให้เข้ากับอาหารสองมื้อช่วงเช้า
ก่อนอาหารมีการถวายข้าวเวลา 06:30 น. และถวายอาหารเวลา 10:30 น. เป็นกิจกรรมที่ผู้พักต้องเข้าร่วมเช่นเดียวกับการเรียนและสวดมนต์ ไม่ต้องซื้อของเพิ่มเพื่อร่วมกิจกรรมปกติ
ผู้กินวีแกนหรือแพ้อาหารต้องเตรียมอะไร?
มังสวิรัติไม่ได้หมายถึงวีแกนเสมอ ขนมและเครื่องดื่มบริจาคอาจมีนมหรือไข่ ควรดูส่วนผสมบนบรรจุภัณฑ์และอาหารในวันนั้น ไม่สรุปว่าเป็นวีแกนเพียงเพราะเห็นแต่ผัก
หากต้องการอาหารเสริมที่แน่นอน สามารถนำของที่เหมาะกับตนมาได้ ผู้ที่แพ้อาหารรุนแรงหรือมีอาหารจำเป็นตามการรักษาควรเตรียมอาหารที่ปลอดภัยสำหรับตนและคุยเรื่องที่เก็บกับจุดประชาสัมพันธ์
ครัวส่วนรวมไม่สามารถรับรองว่าปราศจากสารก่อภูมิแพ้หรือไม่มีการปนเปื้อนข้ามทั้งหมด คำว่าอาหารมังสวิรัติจึงยังไม่ตอบความต้องการด้านนี้

ถ้าจะนำอาหารมาถวายควรเลือกอย่างไร?
อาหารมังสวิรัติง่าย ๆ ผลไม้ หรืออาหารที่ใช้ได้จริงก็เหมาะสม ควรบอกส่วนผสมโดยเฉพาะสารก่อภูมิแพ้ หากนำมาปริมาณมาก ให้ตกลงชนิด จำนวน และเวลากับครัวก่อนเพื่อไม่ให้เหลือทิ้ง
เมื่อถวาย ให้วางตามที่จัดไว้ เครื่องดื่ม อาหารบรรจุห่อ และถาดใหญ่ไม่จำเป็นต้องใส่ลงบาตรทั้งหมด ผู้ร่วมโปรแกรมทั่วไปไม่ต้องซื้อของเป็นพิเศษ