ทำไมพระใส่จีวรและปลงผม ผู้มาปฏิบัติธรรมต้องแต่งอย่างไร

จีวรช่วยลดการเลือกเสื้อผ้าตามแฟชั่น อาชีพ หรือฐานะ หน้าที่หลักคือปกปิดร่างกายและป้องกันสภาพอากาศกับแมลง เครื่องนุ่งห่มเป็นหนึ่งในปัจจัยสี่ ร่วมกับอาหาร ที่อยู่ และยารักษาโรค

จีวรไม่ได้ใช้เฉพาะวันพิธี แต่ต้องซัก ตาก พับ และซ่อมเหมือนเสื้อผ้าประจำวัน การดูแลผ้าที่มีผู้ถวายจึงเป็นการฝึกใช้ของอย่างรู้คุณค่าและพอใจในของที่มี

ผ้าหลักสามผืนคือสบงสำหรับนุ่ง จีวรสำหรับห่ม และสังฆาฏิเป็นผ้าซ้อนเพิ่มเติมเมื่อจำเป็น วิธีครองผ้าอาจเปลี่ยนตามกิจกรรม อากาศ และธรรมเนียมของหมู่คณะ

แนวผ้าที่เย็บเป็นช่องสี่เหลี่ยมมีแบบเปรียบกับแปลงนาและคันนา เดิมมีการใช้ผ้าที่ถูกทิ้ง แต่ผ้าใหม่ที่มีผู้ถวายก็ใช้ได้ จีวรที่เห็นรอยต่อจึงไม่จำเป็นต้องทำจากเศษผ้าเก่าทั้งหมด

แขกฆราวาสที่มาปฏิบัติไม่ต้องเรียนวิธีครองไตรจีวร เพราะมีเครื่องแต่งกายสำหรับผู้เข้าพักต่างหาก

สีขึ้นกับน้ำย้อม ผ้า และธรรมเนียมของวัด สีจากพืชอาจออกเหลืองหม่นหรือน้ำตาล ส่วนสีผลิตสำเร็จให้โทนสว่างหรือสม่ำเสมอได้ วัดป่าหลายแห่งใช้สีกรักหรือสีหม่น ขณะที่สีส้มสว่างพบได้ทั่วไปในวัดไทยอื่น ๆ

สีเข้มไม่ได้แปลว่าพรรษามากกว่าหรือบรรลุธรรมสูงกว่า สามเณรอาจใช้สีเดียวกับพระภิกษุ หากต้องการรู้ว่าใครเป็นผู้สอนหรือเจ้าอาวาส ให้ฟังการแนะนำชื่อและหน้าที่

การปลงผมช่วยวางเรื่องการจัดแต่งทรงผมและความเคยชินกับรูปลักษณ์ เมื่ออยู่คู่กับจีวรก็แสดงการใช้ชีวิตเรียบง่าย การดูแลผมลดลง แต่ยังต้องปลงผมเป็นระยะ

พระไทยมักปลงคิ้วด้วย เป็นธรรมเนียมที่ไม่ได้เหมือนกันในทุกประเทศพุทธ คนที่โกนศีรษะอาจเป็นผู้ฝึกผ้าขาว แม่ชี หรือแขกทั่วไป จึงใช้ลักษณะนี้อย่างเดียวตัดสินสถานะไม่ได้

ผู้เข้าพักสวมชุดขาวของฆราวาส วัดจัดให้และซักให้ หรือจะนำชุดขาวที่เหมาะสมมาเองก็ได้ เลือกผ้าหลวม ไม่บางจนมองทะลุ และนั่งเดินได้สะดวก ไม่ใส่กางเกงสั้นมากหรือเสื้อแขนกุดที่ไม่มีสิ่งคลุม

ไม่ต้องปลงผมหรือคิ้วเพื่อเข้าพัก เตรียมเสื้อผ้าสุภาพสำหรับเดินทาง ชุดชั้นใน ผ้าเช็ดตัว และของใช้ส่วนตัว ถอดรองเท้าก่อนเข้าหอปฏิบัติหรืออาคารตามกติกา และดูแลชุดที่ยืมให้สะอาด

หากต้องการถวายจีวร ควรตกลงชนิดผ้า สี และขนาดก่อนซื้อ ชุดที่ดูสวยในร้านอาจไม่ตรงกับการใช้งานของผู้รับ